Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu yeni mərhələdə

Bir neçə gün əvvəl Gürcüstanın Axalkalaki Dəmir Yolu və Logistika Kompleksində Bakı-Tbilisi-Qars (BTQ) dəmir yolunun modernləşdirmədən sonra rəsmi istifadəyə verilməsi mərasimi keçirildi. Azərbaycan, Gürcüstan və Türkiyə nümayəndələrinin iştirak etdiyi tədbir regionun ən mühüm nəqliyyat layihələrindən birinin yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoyduğunu nümayiş etdirdi. Mərasimdə üç ölkənin hökumət rəsmiləri, dəmir yolu və liman administrasiyalarının rəhbərləri iştirak edərək layihənin strateji əhəmiyyətini vurğuladılar.

“Stabil.az”ın məlumatına görə, 2017-ci ildə istifadəyə verilən Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu Avropa ilə Asiyanı birləşdirən Orta Dəhlizin əsas hissələrindən biri hesab olunur. Lakin son illərdə beynəlxalq yükdaşımaların sürətlə artması, xüsusilə Çin ilə Avropa arasındakı ticarət dövriyyəsinin genişlənməsi xəttin ötürücülük qabiliyyətinin artırılmasını zəruri etmişdi. Bu məqsədlə Gürcüstan ərazisindən keçən hissədə genişmiqyaslı modernləşdirmə və yenidənqurma işləri həyata keçirildi.

Modernləşdirmə layihəsi çərçivəsində Gürcüstan ərazisində yerləşən 184 kilometrlik hissə yenidən qurulub. İşlərə dəmir yolu infrastrukturunun bərpası, mövcud xətlərin genişləndirilməsi, logistika imkanlarının artırılması və təhlükəsizlik sistemlərinin yenilənməsi daxil olub. Layihə beş mərhələdə həyata keçirilib və onun çərçivəsində 13 stansiya, 55 körpü, 8 dartı yarımstansiyası və yüzlərlə texniki obyekt yenilənib.

Mayın 18-də Bakıda Azərbaycan və Gürcüstan arasında imzalanan protokolla modernləşdirmə işlərinin tam başa çatdığı və yekun qəbulunun həyata keçirildiyi təsdiqlənmişdi. Bu sənəd BTQ layihəsinin yenilənmiş formada istismara verilməsi üçün hüquqi əsas yaratdı. İyunun 2-də keçirilən mərasim isə layihənin faktiki olaraq yeni mərhələyə keçdiyini rəsmən elan etdi.

Açılış mərasimində çıxış edən rəsmilər BTQ xəttinin yalnız üç ölkəni deyil, bütövlükdə Avrasiya məkanını birləşdirən strateji nəqliyyat arteriyası olduğunu qeyd etdilər. Mərasim zamanı simvolik düymənin basılması ilə dəmir yolunun modernləşdirmədən sonrakı yeni istismar mərhələsinə start verildi. Bununla da layihə tam gücü ilə fəaliyyət göstərən beynəlxalq yük dəhlizi statusu qazandı.

Modernləşdirmənin ən mühüm nəticələrindən biri xəttin yükdaşıma qabiliyyətinin əhəmiyyətli dərəcədə artırılmasıdır. Əgər əvvəl BTQ dəmir yolu ildə təxminən 1 milyon ton yük daşımaq imkanına malik idisə, yenidənqurmadan sonra bu göstərici 5 milyon tona çatdırılıb. Bu, Orta Dəhliz boyunca hərəkət edən yüklərin daha sürətli və səmərəli şəkildə daşınmasına imkan verəcək. Ekspertlərin fikrincə, artan yük həcmləri BTQ-ni Avropa ilə Asiya arasında ən rəqabətqabiliyyətli marşrutlardan birinə çevirə bilər.

Layihənin iqtisadi əhəmiyyəti xüsusilə Azərbaycan üçün böyükdür. Son illərdə ölkə regionun əsas logistika və tranzit mərkəzlərindən biri kimi böyük nüfuz qazanıb. Ələt Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı, Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizləri ilə yanaşı, BTQ dəmir yolu da bu strategiyanın əsas sütunlarından biri hesab olunur. Modernləşdirmə nəticəsində Azərbaycanın tranzit potensialının daha da genişlənəcəyi və beynəlxalq yükdaşımalar bazarında mövqeyinin güclənəcəyi gözlənilir.

Türkiyə və Gürcüstan üçün də layihə mühüm dividendlər vəd edir. Türkiyə BTQ vasitəsilə Mərkəzi Asiya və Xəzər hövzəsinə çıxış imkanlarını genişləndirir, Gürcüstan isə regionun əsas tranzit ölkələrindən biri kimi mövqeyini möhkəmləndirir. Bundan başqa, layihə üç ölkə arasında iqtisadi əməkdaşlığın dərinləşməsinə və regional inteqrasiyanın güclənməsinə xidmət edir.

Qeyd edək ki, Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu son illərdə Orta Dəhlizin inkişafında əsas elementlərdən birinə çevrilib. Qlobal logistika marşrutlarında baş verən dəyişikliklər, alternativ ticarət yollarına artan maraq və Avropa ilə Asiya arasındakı yük axınının çoxalması BTQ xəttinin əhəmiyyətini daha da artırıb. Məhz bu səbəbdən modernləşdirmə layihəsi yalnız texniki yenilənmə deyil, həm də gələcək onilliklər üçün strateji investisiya kimi qiymətləndirilir.

BTQ dəmir yolunun modernləşdirmədən sonra rəsmi istifadəyə verilməsi regionun nəqliyyat tarixində mühüm hadisə kimi yadda qaldı. Yükdaşıma qabiliyyətinin beş dəfə artırılması, infrastrukturun müasirləşdirilməsi və beynəlxalq logistika şəbəkələrinə inteqrasiyanın gücləndirilməsi BTQ-ni Avrasiya məkanının ən vacib nəqliyyat layihələrindən birinə çevirir. Yeni mərhələyə qədəm qoyan dəmir yolu xəttinin gələcək illərdə region ölkələrinin iqtisadi inkişafına və qitələrarası ticarətin genişlənməsinə mühüm töhfə verməsi gözlənilir.

Stabil.Az