Azərbaycan-Qazaxıstan əlaqələri: Enerjidən nəqliyyata geniş əməkdaşlıq

Hazırda Azərbaycanla Qazaxıstan arasında münasibətlər bir çox sahələrdə uğurla inkişaf etməkdədir.

“Stabil.az”ın məlumatına görə, aprelin 8-də Qazaxıstan Respublikasının xarici işlər naziri Yermek Koşerbayev və nəqliyyat naziri Nurlan Sauranbayevin ölkəmizə səfəri və Bakıda keçirilən danışıqlar zamanı müzakirə edilən mövzular bu müsbət dinamikanın bariz nümunəsidir.

İlk olaraq Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən qəbul edilən Qazaxıstan nümayəndə heyəti ölkəmizdə bir sıra digər görüşlər də keçirib.

Prezident İlham Əliyev qazaxıstanlı nazirlərlə görüşündə Azərbaycan-Qazaxıstan ikitərəfli əlaqələrinin əməkdaşlıq və qardaşlıq ruhunda inkişaf etdiyini məmnunluqla vurğulayaraq, dövlət başçılarının qarşılıqlı səfərlərinin, bu səfərlər zamanı aparılmış müzakirələrin, qəbul olunmuş qərarların, həmçinin Azərbaycandan Qazaxıstana, Qazaxıstandan isə ölkəmizə müxtəlif səviyyələrdə nümayəndə heyətlərinin səfərlərinin xalqlarımızı və ölkələrimizi daha da yaxınlaşdırdığını, qarşılıqlı fəaliyyətin potensialını möhkəmləndirdiyini deyib.

Bununla yanaşı, görüşdə Azərbaycanla Qazaxıstan arasında münasibətlərin bir çox sahədə, o cümlədən siyasi, iqtisadi, nəqliyyat, logistika, investisiyalar, enerji, həmçinin yaşıl enerji və digər istiqamətlər üzrə uğurla inkişaf etdiyi məmnunluqla qeyd edilərək, əməkdaşlığın daha da genişləndirilməsi üçün yaxşı imkanların olduğu bildirilib.

Qeyd edək ki, Azərbaycanla Qazaxıstan arasında münasibətlər tarixən ortaq mədəni, etnik və siyasi bağlara əsaslanaraq formalaşıb və müasir dövrdə bu əlaqələr strateji münasibətlər səviyyəsinə yüksəlib. Hər iki dövlət Türk dünyası çərçivəsində mühüm rol oynayır və regional əməkdaşlığın dərinləşdirilməsi istiqamətində fəal siyasət yürüdür.

İki ölkə arasında diplomatik münasibətlər 1992-ci ildə qurulub. Bu müddət ərzində qarşılıqlı etimad və əməkdaşlıq prinsipləri əsasında əlaqələr davamlı şəkildə inkişaf edib. Ölkələrimiz arasında siyasi dialoq yüksək səviyyədədir və dövlət başçıları səviyyəsində müntəzəm görüşlər keçirilir. Bu görüşlər zamanı iqtisadiyyat, enerji, nəqliyyat və təhlükəsizlik sahələrində əməkdaşlığın genişləndirilməsi müzakirə olunur. Hər iki ölkə beynəlxalq platformalarda da bir-birini dəstəkləyir və ortaq maraqlardan çıxış edir.

Azərbaycan-Qazaxıstan münasibətlərinin əsas sütunlarından biri iqtisadi əməkdaşlıqdır. Burada xüsusilə enerji sahəsində tərəfdaşlıq diqqət çəkir. Azərbaycan Xəzər dənizinin qərb sahilində, Qazaxıstan isə şərq sahilində yerləşdiyindən, hər iki ölkə enerji resurslarının dünya bazarlarına çıxarılması üçün mühüm tranzit və istehsalçı rolunu oynayır. Qazaxıstan neftinin bir hissəsi Azərbaycanın infrastrukturundan istifadə edilməklə dünya bazarlarına çatdırılır. Bu kontekstdə Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəməri xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.

Azərbaycan və Qazaxıstan arasında nəqliyyat və logistika sahəsində əməkdaşlıq da sürətlə inkişaf edir. Xüsusilə Transxəzər Beynəlxalq Nəqliyyat Marşrutu (Orta Dəhliz) çərçivəsində Azərbaycan və Qazaxıstanın rolu artmaqdadır. Bu marşrut Çin və Avropa arasında alternativ ticarət yoludur və son illərdə geosiyasi dəyişikliklər fonunda daha da aktuallaşıb. Hər iki ölkə bu dəhlizin effektivliyini artırmaq üçün liman infrastrukturu və dəmir yolu şəbəkələrinə investisiya yatırır. Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı və Aktau limanı bu baxımdan mühüm tranzit qovşaqlarıdır.

Humanitar və mədəni əlaqələr də Azərbaycan-Qazaxıstan münasibətlərində mühüm yer tutur. Hər iki xalq ortaq türk köklərinə, dil və mədəniyyət oxşarlıqlarına malikdir. Bu yaxınlıq təhsil, elm və mədəniyyət sahələrində əməkdaşlığı təşviq edir. Tələbə mübadiləsi proqramları, ortaq elmi layihələr və mədəni tədbirlər bu əlaqələri daha da möhkəmləndirir. Həmçinin, hər iki ölkədə qarşı tərəfin mədəniyyət günləri keçirilir ki, bu da xalqlar arasında qarşılıqlı anlaşmanı gücləndirir.

Azərbaycan və Qazaxıstan beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində də sıx əməkdaşlıq edir. Xüsusilə Türk Dövlətləri Təşkilatı daxilində hər iki ölkə fəal mövqe tutur və təşkilatın gücləndirilməsinə töhfə verir. Bundan əlavə, digər beynəlxalq qurumlarda ortaq mövqedən çıxış etmək iki ölkənin münasibətlərinin strateji xarakterini göstərir.

Son illərdə regional və qlobal çağırışlar fonunda Azərbaycan-Qazaxıstan əməkdaşlığı daha da aktuallaşıb. Xüsusilə enerji təhlükəsizliyi, alternativ nəqliyyat marşrutları və iqtisadi şaxələndirmə məsələləri hər iki ölkənin gündəliyində prioritet təşkil edir. Bu baxımdan tərəfdaşlıq yalnız ikitərəfli deyil, həm də regional sabitlik və inkişaf üçün əhəmiyyətlidir.

Gələcək perspektivlərə baxdıqda, Azərbaycan ilə Qazaxıstan arasında münasibətlərin daha da genişlənəcəyini demək mümkündür. Xüsusilə yaşıl enerji, rəqəmsal iqtisadiyyat və innovasiya sahələrində əməkdaşlıq üçün böyük potensial mövcuddur. Hər iki ölkə bu istiqamətdə yeni layihələrin həyata keçirilməsinə maraq göstərir.

Stabil.Az